Rozwój

15 pomysłów na doskonalenie percepcji słuchowej dziecka

Czym jest percepcja słuchowa? Dlaczego warto pracować z dzieckiem nad jej doskonaleniem? Wreszcie – co mogą zrobić rodzice, aby w jesienne i zimowe wieczory połączyć przyjemne z pożytecznym i rozwijać z dzieckiem jego percepcję słuchową?

Percepcja słuchowa to zdolność do odbioru dźwięków - ich rozpoznawania, różnicowania oraz interpretowania przez odniesienie do poprzednich doświadczeń.

O tym czy poziom percepcji słuchowej dziecka jest prawidłowy (czyli właściwy dla jego wieku), decyduje kilka elementów (m.in. słuch fonematyczny – zdolność rozpoznawania i różnicowania dźwięków, np. kosa – koza, żal – szal; analiza i synteza słuchowa; pamięć słuchowa). Deficyt percepcji słuchowej może utrudniać nabywanie ważnych umiejętności – czytania, pisania, mowy – jej rozumienia i poprawnego artykułowania dźwięków.

Zaburzenia percepcji słuchowej u dzieci w wieku szkolnym, mogą być symptomatyczne dla dysleksji typu słuchowego. Aby zminimalizować ryzyko wystąpienia trudności w tym zakresie, warto ćwiczyć z dzieckiem – należy przy tym pamiętać, aby ćwiczenia te nie były dla niego męczące i nadmiernie obciążające.

Oto nasze propozycje (dla pięciolatków i dzieci starszych), które można wykorzystać podczas długich jesiennych i zimowych wieczorów.
    
1.Odtwarzanie struktur dźwiękowych
·    wystukiwanie rytmu (wcześniej zaprezentowanego przez rodzica, np. dwa uderzenia o stół - trzy klaśnięcia - dwa tupnięcia. Prezentowany rytm powinien być dostosowany do możliwości dziecka – zaczynamy od prostych, stopniowo zwiększając stopień trudności);
·    wyklaskiwanie rytmu na podstawie ustalonego wcześniej schematu graficznego (np. kwadrat = tupanie, trójkąt = klaskanie, koło = uderzanie rękami o nogi, rodzic układa figury w określony sposób, a dziecko musi odtworzyć rytm zgodnie z ustaloną zasadą – jaka figura odpowiada jakiemu dźwiękowi. Ważne: stopniowanie trudności – najpierw 3 figury, a potem 6, 9).
 
2. Śpiewanie/powtarzanie wyrazów podanych przez rodzica
– najpierw dwa trzy wyrazy, potem coraz więcej (np. kot – sanki – stół).

3. Różnicowanie dźwięków z najbliższego otoczenia
·    nazywanie ich i naśladowanie
·    rozpoznawanie osób po głosie (można wcześniej nagrać głos osób z otoczenia dziecka – mamy, taty, babci, zadaniem dziecka jest rozpoznać, do kogo należy prezentowany głos);
·    łączenie dźwięku z obrazkiem – np. czajnik (zdjęcie czajnika, konkretny przedmiot)
z zaprezentowanym dźwiękiem (np. puszczonym z płyty);
·    zabawa „Co słyszę?” – rodzic chowa się i prezentuje jakiś dźwięk (z otoczenia dziecka, np. szczekanie psa), zadaniem dziecka jest odgadnąć jaki to dźwięk.

4. Podział zdań na wyrazy i wyrazów na sylaby (wyrazy dwusylabowe, wyrazy trzysylabowe, wyrazy wielosylabowe)
 
5. Łączenie sylab w wyrazy
- "Jaki to będzie wyraz, kiedy powiem pił-ka? A kiedy powiem sa-mo-lot?” Najpierw wyrazy składające się z 3 sylab, potem coraz trudniejsze.
 
6. Wyodrębnianie pierwszej głoski
- "Co słyszysz na początku wyrazu Ania/Ul/Ewa itp." Najpierw dziecko powinno opanować wyróżnianie samogłosek, a potem spółgłosek na początku wyrazu (biurko, samochód itp.)

7. Różnicowanie wyrazów podobnie brzmiących np. półka-bułka, kosa-koza

8. Zabawa w dobieranie wyrazów na określoną głoskę, tworzenie ciągów wyrazowych - („Teraz będziemy mówić wyrazy na literę a” itp.)

10. Łączenie głosek w wyrazy, dzielenie wyrazów na głoski („Jaki to wyraz kiedy mówię m-a-m-a?” Jakie litery słyszysz w wyrazie domek – przeliteruj”)

11. Segregowanie wyrazów wg ilości sylab, głosek – rodzic przygotowuje karteczki z różnymi wyrazami (nazwy zwierząt, owoców itp., jeden wyraz na jednej karteczce. Zadaniem dziecka jest przeczytać głośno każdy wyraz, podzielić go na sylaby lub głoski, a następnie przyporządkować do określonej grupy, np. grupy zielonej („Na zielonej kartce połóż te wyrazy, które mają trzy sylaby, a na żółtej te, które mają cztery sylaby”)

12. Szukanie ukrytych wyrazów w innych wyrazach np. ser-ce,   gra-bie (rodzic wypowiada te wyrazy, a zadaniem dziecka jest „znalezienie” innego wyrazu w prezentowanym).

13. Wspólne układanie i nauka rymowanek, uzupełnianie słów w znanych rymowankach, np. lata osa koło …., śnieżek prószy marzną …… Można również wesołe układać rymowanki o członkach rodziny, a następnie uczyć się ich wraz z dzieckiem na pamięć.

14. Ćwiczenie pamięci słuchowej – rodzic prezentuje dziecku ciąg cyfr, wyrazów (np. owoców), zadaniem dziecka jest zapamiętać te elementy i odtworzyć w kolejności podanej przez rodzica (na początek trzy, cztery elementy, stopniowo coraz więcej).

15. Wspólna nauka piosenek, wierszyków, tekstów – można przygotować krótki teatrzyk, występ dla pozostałych członków rodziny.

Występ przed babcią i dziadkiem i wypowiedzenie z pamięci wierszyka, układanie rymowanek, wyszukiwanie w otoczeniu wyrazów zaczynających się na literkę „p” – nauka może być świetną zabawą!

Anita Janeczek-Romanowska, psycholog
 Rozwój dziecka - przeczytaj pozostałe artykuły.

Uważasz, że ten tekst jest wart przeczytania? Poleć go znajomym:
Oceń:
Trwa wysyłanie Twojej oceny...
Ocena: 5.0 z 5. 7 ocen.
Kliknij pasek ocen aby ocenić wpis.
blog comments powered by Disqus
 

Niezbędniki w dziale przedszkolak