Rozwój fizyczny przedszkolaka

Rozwój fizyczny przedszkolaka

Okres przedszkolny to czas intensywnych zmian w rozwoju fizycznym dziecka. Składając jego ubranka zastanawiasz się czasami „Kiedy on z tego wyrósł?”.

Podglądasz jego zabawy w piaskownicy i widzisz, że coraz lepiej radzi sobie z budowaniem z piasku, a kiedy patrzysz, jak wchodzi po schodach, rozczulasz się nad precyzją jego ruchów i pierwszymi próbami wchodzenia naprzemiennie – tak, jak robią to dorośli.

Jak wygląda przedszkolak?

Dzieci w przedszkolu zdecydowanie różnią się miedzy sobą. Inaczej będzie wyglądał maluch, inaczej starszak. Dzieci z młodszych grup przedszkolnych mają charakterystyczne cechy budowy małego dziecka. Są to: duża głowa, długi tułów i krótkie kończyny. U dzieci 4- i 5-letnich sylwetka staje się proporcjonalna, obserwuje się szybkie tempo wzrostu - wydłużają się kości długie, z czasem przybywa masy mięśniowej. Niestety zarówno kościec, jak i mięśnie są jeszcze słabe i łatwo ulegają deformacjom. Zmienia się to z wiekiem.

reklama

Rozwój fizyczny przedszkolaka

Rozwój fizyczny dziecka w okresie przedszkolnym jest dynamiczny, ale nie równomierny, to znaczy nie przebiega w jednakowym tempie i rytmie. I tak o ile trzeci i czwarty rok życia charakteryzują zmiany o charakterze umiarkowanym, o tyle później następuje wyraźne nasilenie procesów rozwojowych.

Aby móc dokładniej śledzić zmiany, jakie zachodzą w rozwoju fizycznym Twego dziecka, warto zapoznać się z kolejnymi etapami i dynamiką rozwoju w okresie przedszkolnym.

W Polsce operuje się podziałem, w którym okres przedszkolny obejmuje dzieci pomiędzy 3. a 6. rokiem życia. Dokonując charakterystyki wieku przedszkolnego pod kątem rozwoju specjaliści rozpatrują dwie grupy wiekowe: dzieci młodsze - 3 i 4-letnie oraz starsze 5 i 6- letnie.

Mówiąc o rozwoju fizycznym dziecka warto odnieść się do trzech obszarów (samodzielność, motoryka duża i motoryka mała), które wzajemnie się przenikają, a w których można obserwować kolejne zmiany i postępy u dziecka.

Trzylatek

Samodzielność– co obserwujemy?

  • samodzielnie myje i wyciera ręce (nie powinien moczyć przy tym ubrania)
  • samodzielnie korzysta z toalety
  • samodzielnie spożywa posiłki – trzyma kubeczek i pije z niego, łyżkę trzyma chwytem nakładkowym
  • zakłada wybrane części garderoby

Jak wspierać dziecko w rozwoju umiejętności samoobsługowych?

  • mycie i wycieranie rąk – rozmowa z dzieckiem, pokaz (również poprzez „mycie rąk” lalki), wprowadzenie atrakcyjnych przyborów toaletowych
  • jedzenie – zabawa w karmienie lalki, misia
  • ubieranie się – zabawa w ubieranie lalki, ludzików wyciętych w tektury – nauka kolejności zakładania ubrań, ograniczanie pomocy przy ubieraniu dziecka, udzielanie wskazówek „jeśli….., to będzie Ci łatwiej”, np. „jeśli przytrzymasz czapkę dwiema rękami, to będzie Ci łatwiej”
  • korzystanie z toalety – trening czystości, nagradzanie sukcesów

Motoryka duża – co obserwujemy?

Rozwój motoryczny i poznawczy umożliwia dziecku intensywną eksplorację otoczenia, dlatego:

  • dziecko chętnie podejmuje aktywności ruchowe (w tym okresie u wielu dzieci obserwuje się trudności z koordynacją i płynnością ruchów)
  • coraz lepiej biega, omija przeszkody
  • potrafi kręcić się wokół własnej osi, kucać, chodzić na palcach
  • jeździ na trzykołowym rowerku

Motoryka mała – co obserwujemy?

  • doskonalą się ruchy rąk
  • dziecko chętnie rysuje – kreski, koło
  • chętnie lepi z plasteliny – potrafi ulepić wałeczek
  • nawleka duży koralik na sznurówkę

Czterolatek

Pomiędzy 4. a 5. rokiem życia wzrastają szybkość i zręczność, wytrzymałość. To początek okresu zwanego „głodem ruchu”

Gdzie można to zaobserwować?

  • podczas spacerów – dziecko skacze, biega, ucieka, a rodzic niekiedy zostaje daleko w tyle
  • proste ruchy tworzą kombinacje ruchowe – bieg i skok, chwyt i rzut
  • samodzielnie wchodzi na i schodzi ze schodów – stawia nogi naprzemiennie
  • doskonali umiejętność rzucania i łapania piłki
  • często zmienia aktywność ruchową
  • rozwijają się umiejętności w zakresie motoryki małej – rysowanie, wycinanie, nawlekanie koralików
  • rysunki coraz bardziej przypominają rysowane przedmioty, postać człowieka ma już głowę, tułów, nogi i ręce

Pięciolatek

W wieku przedszkolnym obserwuje się wzrost sprawności motorycznej. Szczególnie dynamicznie zaznacza się około 5. roku życia, zwanego złotym okresem w rozwoju ruchowym dziecka.

  • dalszy ciąg okresu zwanego „głodem ruchu”
  • dziecko swobodnie porusza się, jest samodzielne w zakresie samoobsługi (mogą pojawiać się trudności z wiązaniem sznurowadeł czy zapinaniem guzików)
  • coraz bardziej wyraźne stają się zmiany w proporcji części ciała – następuje wydłużenie ciała pod wpływem szybkiego tempa wzrostu kończyn
  • wzrost sprawności ruchowej dziecka, opanowane już czynności ulegają doskonaleniu (ruchy coraz bardziej płynne i lepiej skoordynowane)
  • rozwój motoryki małej obserwowany jest głównie w zakresie samoobsługi oraz w zakresie rysowania i pisania

Sześciolatek

6- letnie jest bardzo aktywne,  a także bardziej silne, wytrzymałe, a jego działania odznaczają się jeszcze większą precyzją i koordynacją ruchową.

  • dziecko ubiera się samodzielnie
  • doskonali się umiejętność zachowania równowagi podczas ruchu (równowaga dynamiczna) oraz równowagi statycznej (np. stanie na jednej nodze)
  • ruchy stają się płynne i skoordynowane
  • doskonali się sprawność grafomotryczna (motoryka mała) – ręce „przygotowują się” do rozpoczęcia nauki pisania
  • zapina guziki bez kontroli wzroku (kieruje ruchami rąk)
  • jeździ na dwukołowym rowerze
  • w rysunkach obserwuje się udoskonalony schemat (bez zachowania proporcji, wielkości i stosunków przestrzennych)

Jak wspierać przedszkolaka w rozwoju motoryki dużej?

  • nie hamuj aktywności swojego dziecka
  • pozwól mu na doświadczenie konsekwencji pewnych aktywności – oczywiście z rozsądkiem. Dziecko najlepiej uczy się przez doświadczenie.
  • stwarzaj mu różnorodne okazje do doskonalenia motoryki dużej. To ważny okres dla budowania schematu i świadomości własnego ciała.

Jak wspierać przedszkolaka w rozwoju motoryki małej?

  • doskonaląc motorykę dużą doskonalimy również ruchy ręki
  • warto zachęcać dziecko do różnych aktywności – „asystent” podczas prac domowych
  • pozwól na „szaleństwa” – malowanie rękami na dużym kartonie, lepienie budowli
    z różnych mas – plastelina, ciasto

Anita Janeczek-Romanowska, psycholog
Rozwój dziecka - przeczytaj pozostałe artykuły.

Ocena: 3.33 z 5. Ocen: 6

Kliknij, żeby dodać swój głos

Czy ta strona może się przydać komuś z Twoich znajomych? Poleć ją:

Zobacz także

Opanowanie sprawności motorycznych.

Opanowanie sprawności motorycznych.

Sprawności motoryczne to umiejętności wymagające bardzo precyzyjnej koordynacji (np. posługiwanie się...   Więcej

Joga dla dzieci

Joga dla dzieci

Dzieci mają w sobie zadziwiające, niekończące się zasoby energii i chcą być w nieustannym ruchu. Zadaniem...   Więcej

Joga i taniec doskonałe dla dzieci

Joga i taniec doskonałe dla dzieci

Ruch jest naturalną, fizjologiczną potrzebą człowieka, przejawiającą się przez różne formy aktywności. W...   Więcej

Zabawy, które uczą dzieci panowania nad gniewem

Zabawy, które uczą dzieci panowania nad gniewem

Gniew, wściekłość, złość, agresja – niejedno mają imię i chyba nikomu z nas nie są to uczucia obce. Coraz...   Więcej

Ćwiczenia - rytmika

Ćwiczenia - rytmika

Głównym celem logorytmiki jest jednoczesne rozwijanie mowy, myślenia, słuchania, postrzegania i...   Więcej

reklama